१ राजे 1

1 ¹दावीद राजा वृद्ध झाला होता, त्याचे वय बरेच झाले होते. त्याला वस्त्रांनी झाकले, तरी त्याला ऊब येत नव्हती. ²त्याचे सेवक त्याला म्हणाले, “माझा प्रभु राजा ह्याच्यासाठी एखादी तरुण कुमारी शोधावी; तिने राजाची सेवा व शुश्रूषा करावी. तिने आपल्या कुशीत निजावे, म्हणजे माझ्या प्रभु राजाला ऊब मिळेल.” ³मग त्यांनी सर्व इस्राएलभर एखादी सुंदर तरुणी शोधली आणि शूनेमकर अबीशग हिला पाहून राजाकडे आणले. ⁴ती तरुणी अतिशय सुंदर होती. ती राजाची शुश्रूषा करणारी झाली व त्याची सेवा करू लागली; पण राजाने तिच्याशी संग केला नाही.

अदोनीया राजासनासाठी हपापतो

⁵हग्गीथेचा पुत्र अदोनीया ह्याने स्वतःस पुढे करून म्हटले, “मीच राजा होईन”; आणि त्याने रथ, घोडेस्वार व आपल्यापुढे धावणारे पन्नास माणसे तयार केली. ⁶त्याच्या बापाने कधीही त्याला रागावून, “तू असे का केलेस?” असे विचारले नव्हते. तोही अतिशय देखणा होता; अबशालोमानंतर त्याचा जन्म झाला होता. ⁷त्याने सरूवेचा पुत्र यवाब व अब्याथार याजक ह्यांच्याशी संगनमत केले; आणि त्यांनी अदोनीयाला पाठिंबा देऊन त्याचे साहाय्य केले. ⁸पण सादोक याजक, यहोयादाचा पुत्र बनाया, नाथान संदेष्टा, शिमी, रेई आणि दावीदाचे शूरवीर हे अदोनीयाबरोबर नव्हते.

⁹अदोनीयाने एन-रोगेलाजवळ जोहेलेथ खडकापाशी मेंढरे, बैल व पुष्ट गुरे यांचा यज्ञ केला आणि आपले सर्व भाऊ, राजाचे पुत्र व यहूदाचे सर्व राजसेवक यांना आमंत्रण दिले. ¹⁰पण नाथान संदेष्टा, बनाया, शूरवीर आणि आपला भाऊ शलमोन यांना त्याने आमंत्रण दिले नाही.

¹¹तेव्हा नाथानाने शलमोनाची आई बथशेबा हिला विचारले, “हग्गीथेचा पुत्र अदोनीया राज्य करत आहे आणि आपला प्रभु दावीद ह्याला त्याची कल्पना नाही, हे तू ऐकले नाहीस काय? ¹²आता ये, तुझा स्वतःचा जीव व तुझा पुत्र शलमोन ह्याचा जीव वाचवावा म्हणून मी तुला सल्ला देतो. ¹³तू लगेच दावीद राजाकडे जाऊन म्हण, ‘हे माझ्या प्रभु राजा, आपण आपल्या दासीला अशी शपथ वाहिली नव्हती काय की, “तुझा पुत्र शलमोन माझ्यामागे राज्य करील आणि तो माझ्या राजासनावर बसेल”? मग अदोनीया का राज्य करत आहे?’ ¹⁴तू तेथे राजाशी बोलत असतानाच मी तुझ्यामागून आत येईन आणि तुझे शब्द खरे करीन.”

¹⁵बथशेबा राजाच्या खोलीत त्याच्याकडे गेली—तो फार वृद्ध झाला होता आणि शूनेमकर अबीशग त्याची सेवा करत होती. ¹⁶बथशेबेने लवून राजाला नमन केले आणि राजा म्हणाला, “तुला काय पाहिजे?”

¹⁷ती त्याला म्हणाली, “हे माझ्या प्रभु, आपण स्वतः आपल्या पित्याची शपथ वाहून आपल्या दासीला म्हणालात, ‘तुझा पुत्र शलमोन माझ्यामागे राज्य करील आणि तो माझ्या राजासनावर बसेल.’ ¹⁸पण आता अदोनीया राजा झाला आहे, आणि हे माझ्या प्रभु राजा, आपल्याला त्याची कल्पना नाही. ¹⁹त्याने बैल, पुष्ट गुरे व पुष्कळ मेंढरे यांचा यज्ञ केला आणि राजाचे सर्व पुत्र, अब्याथार याजक व सेनापती यवाब यांना आमंत्रण दिले; पण आपला दास शलमोन ह्याला आमंत्रण दिले नाही. ²⁰हे माझ्या प्रभु राजा, आपल्यामागे माझ्या प्रभु राजाच्या राजासनावर कोण बसेल हे सांगावे म्हणून सर्व इस्राएलाचे डोळे आपल्यावर लागले आहेत. ²¹नाहीतर, माझा प्रभु राजा आपल्या पूर्वजांसोबत विसावल्यावर, मी व माझा पुत्र शलमोन गुन्हेगार ठरू.”

²²ती राजाशी बोलत असतानाच नाथान संदेष्टा आला. ²³त्यांनी राजाला सांगितले, “नाथान संदेष्टा आला आहे.” तो आत येऊन जमिनीपर्यंत तोंड लववून राजाला नमला.

²⁴नाथान म्हणाला, “हे माझ्या प्रभु राजा, आपण असे म्हणालात काय की, ‘अदोनीया माझ्यामागे राज्य करील आणि तो माझ्या राजासनावर बसेल’? ²⁵आज तो खाली जाऊन बैल, पुष्ट गुरे व पुष्कळ मेंढरे यांचा यज्ञ करून राजाचे सर्व पुत्र, सेनापती व अब्याथार याजक यांना आमंत्रण देऊन आला आहे. ते त्याच्यापुढे खातपीत आहेत आणि ‘अदोनीया राजा चिरायू होवो!’ असा जयघोष करत आहेत. ²⁶पण मला—आपल्या दासाला, सादोक याजकाला, यहोयादाचा पुत्र बनायाला व आपला दास शलमोन ह्याला—अदोनीयाने आमंत्रण दिले नाही. ²⁷आपल्यामागे आपल्या राजासनावर कोण बसेल हे आम्हा दासांना न कळवता, माझ्या प्रभु राजाने हे ठरवले काय?”

शलमोन राज्य करील अशी दावीद शपथ वाहतो

²⁸दावीद राजाने उत्तर दिले, “बथशेबेला माझ्याकडे बोलवा.” ती राजापुढे येऊन त्याच्यासमोर उभी राहिली. ²⁹राजाने शपथ वाहिली, “ज्याने माझा जीव प्रत्येक संकटातून सोडवला, तो आमचा पिता जिवंत आहे, ह्याची शपथ, ³⁰जशी मी तुला आमचा पिता, इस्राएलाचा देव ह्याची शपथ वाहिली, ‘तुझा पुत्र शलमोन माझ्यामागे राज्य करील आणि तो माझ्या जागी माझ्या राजासनावर बसेल,’ तसे मी आजच करीन.”

³¹बथशेबेने जमिनीपर्यंत तोंड लववून राजापुढे दंडवत घातले आणि म्हणाली, “माझा प्रभु दावीद राजा चिरायू होवो!”

³²दावीद राजा म्हणाला, “सादोक याजक, नाथान संदेष्टा व यहोयादाचा पुत्र बनाया यांना बोलवा.” ते राजापुढे आले. ³³राजा त्यांना म्हणाला, “तुमच्या प्रभूच्या सेवकांना घ्या, माझा पुत्र शलमोन ह्याला माझ्याच खेचरावर बसवा आणि त्याला गीहोनाला खाली घेऊन जा. ³⁴तेथे सादोक याजक व नाथान संदेष्टा ह्यांनी त्याला इस्राएलावर राजा म्हणून अभिषेक करावा; शिंग फुंका आणि ‘शलमोन राजा चिरायू होवो!’ असा जयघोष करा. ³⁵मग त्याच्यामागून वर या; तो येऊन माझ्या राजासनावर बसेल आणि माझ्या जागी राज्य करील, कारण मी त्याला इस्राएल व यहूदा ह्यांवर अधिपती म्हणून नेमले आहे.”

³⁶यहोयादाचा पुत्र बनाया राजाला उत्तरला, “आमेन! माझ्या प्रभु राजाचा देव आमचा पिता असे दृढ करो. ³⁷जसा आमचा पिता माझ्या प्रभु राजाबरोबर होता, तसा तो शलमोनाबरोबरही असो आणि त्याचे राजासन माझ्या प्रभु दावीद राजाच्या राजासनाहून अधिक थोर करो.”

³⁸मग सादोक याजक, नाथान संदेष्टा, यहोयादाचा पुत्र बनाया, आणि करेथी व पलेथी खाली गेले; त्यांनी शलमोनाला दावीद राजाच्या खेचरावर बसवून गीहोनाला नेले. ³⁹सादोक याजकाने तंबूतून तेलाचे शिंग घेऊन शलमोनाला अभिषेक केला. त्यांनी कर्णा फुंकला आणि सर्व लोक ओरडले, “शलमोन राजा चिरायू होवो!”

⁴⁰सर्व लोक त्याच्यामागून बासऱ्या वाजवत, मोठ्या आनंदाने जयघोष करत वर गेले; त्यांच्या आवाजाने जमीन दुभंगेल असे वाटले.

⁴¹अदोनीया व त्याच्याबरोबरचे सर्व पाहुणे जेवण संपवत असताना त्यांनी तो आवाज ऐकला. शिंगाचा आवाज ऐकून यवाब म्हणाला, “नगरात एवढा गलका का झाला आहे?”

⁴²तो बोलत असतानाच अब्याथार याजकाचा पुत्र योनाथान आला. अदोनीया म्हणाला, “आत ये—तू सज्जन माणूस आहेस आणि खात्रीने चांगली बातमी आणत असशील.”

⁴³पण योनाथान अदोनीयाला म्हणाला, “नाही—आपल्या प्रभु दावीद राजाने शलमोनाला राजा केले आहे. ⁴⁴राजाने सादोक याजक, नाथान संदेष्टा, यहोयादाचा पुत्र बनाया, आणि करेथी व पलेथी ह्यांना त्याच्याबरोबर पाठवले; त्यांनी त्याला राजाच्या खेचरावर बसवले. ⁴⁵सादोक याजक व नाथान संदेष्टा ह्यांनी त्याला गीहोनात राजा म्हणून अभिषेक केला, आणि ते तेथून आनंद करत वर आले; त्यामुळे नगर दणाणून गेले आहे—तोच आवाज तुम्ही ऐकलात. ⁴⁶इतकेच नव्हे, तर शलमोन राजासनावर बसलाही आहे. ⁴⁷शिवाय राजाचे सेवक आपल्या प्रभु दावीद राजाचे अभिनंदन करण्यास आले व म्हणाले, ‘आपला पिता शलमोनाचे नाव आपल्या नावाहून अधिक थोर करो आणि त्याचे राजासन आपल्या राजासनाहून अधिक थोर करो.’ तेव्हा राजाने आपल्या शय्येवर नमन केले. ⁴⁸राजा असेही म्हणाला, ‘इस्राएलाचा देव आमचा पिता धन्यवादित असो; ज्याने आज माझ्या राजासनावर बसणारा एक जण दिला आणि माझ्याच डोळ्यांनी मला ते पाहू दिले.’”

⁴⁹तेव्हा अदोनीयाचे सर्व पाहुणे भयभीत झाले. ते उठून आपापल्या वाटेने पांगून गेले. ⁵⁰पण अदोनीया शलमोनाला भिऊन उठला, गेला आणि त्याने वेदीची शिंगे धरली. ^a a v50 वेदीचे बाहेर आलेले कोपरे धरणे ही आश्रय मागण्याची प्राचीन कृती होती—मृत्युदंडापासून दया व संरक्षण मिळावे म्हणून केलेली ती एक आर्त विनवणी होती. ⁵¹शलमोनाला सांगण्यात आले, “अदोनीया आपल्याला भितो आणि त्याने वेदीची शिंगे धरली आहेत; तो म्हणतो, ‘शलमोन राजाने मला आधी शपथ वाहावी की, तो तलवारीने आपल्या दासाला मारणार नाही.’”

⁵²शलमोन म्हणाला, “तो सज्जन ठरला तर त्याचा एक केसही जमिनीवर पडणार नाही; पण त्याच्यात दुष्टाई आढळली तर तो मरेल.”

⁵³मग शलमोन राजाने माणसे पाठवून त्याला वेदीवरून खाली आणवले. तो येऊन शलमोन राजाला नमला, आणि शलमोन त्याला म्हणाला, “आपल्या घरी जा.”