सांत्वन देणारा कोणी नाही असे अश्रू
गुरू सांत्वन करणारा कोणी नसलेला जुलूम पाहतो आणि जिवंतांपेक्षा मेलेले बरे असे म्हणतो. बहुतेक कामामागे मत्सर असतो. तरीही एकापेक्षा दोघे बरे: तू पडलास तर उचलायला, तुला ऊब द्यायला, खिंड लढवायला कोणीतरी. लोकप्रिय राजासुद्धा लवकरच नकोसा होतो.
4 1मी पुन्हा पाहिले आणि सूर्याखाली होणारा सगळा जुलूम पाहिला: जुलूम सोसणारे अश्रू ढाळत होते, आणि त्यांचे सांत्वन करणारा कोणी नव्हता; त्यांच्यावर जुलूम करणाऱ्यांच्या हाती सत्ता होती, तरीही सांत्वन देणारा कोणी नव्हता. 2म्हणून जे आधीच मरण पावले आहेत त्या मेलेल्यांना, अजून जिवंत असलेल्यांपेक्षा अधिक सुखी असे मी म्हणालो. 3पण या दोघांहूनही जो अजून जन्मलाच नाही, ज्याने सूर्याखाली होणारे वाईट कृत्य पाहिलेच नाही, तो अधिक बरा. 4मी पाहिले की सगळे कष्ट व कौशल्य एका शेजाऱ्याच्या दुसऱ्याविषयीच्या मत्सरातून निर्माण होते. हेदेखील क्षणभंगुर, वाऱ्यामागे धावण्यासारखे आहे. 5मूर्ख आपले हात जोडून बसतो आणि स्वतःचा नाश करून घेतो. 6कष्ट व वाऱ्यामागे धावणे यांसह भरलेल्या दोन मुठींपेक्षा शांतीसह भरलेली एक मूठ बरी.
7मी पुन्हा सूर्याखाली एक क्षणभंगुर गोष्ट पाहिली:
8एक माणूस एकटा, त्याला सोबती नाही, मुलगा नाही किंवा भाऊ नाही; त्याच्या कष्टांना अंत नाही, तरी त्याचे डोळे संपत्तीने कधीच तृप्त होत नाहीत. तो विचारतो, “मी कोणासाठी कष्ट करतो, आणि स्वतःला सुखापासून वंचित ठेवतो?” हेदेखील एक श्वास आहे—एक वाईट कामधंदा.
9एकापेक्षा दोघे बरे, कारण त्यांच्या कष्टांचे त्यांना चांगले फळ मिळते: 10एक पडला तर दुसरा त्याला उठवतो. पण जो एकटा पडतो आणि ज्याला उठवायला कोणी नाही, त्याची दया येते. 11तसेच, दोघे एकत्र निजले तर त्यांना ऊब मिळते. पण एकटा माणूस स्वतःला ऊब कशी देईल? 12एकट्यावर मात करता येते, पण दोघे प्रतिकार करू शकतात. तीन पदरांची दोरी लवकर तुटत नाही.
ज्ञानी तरुण आणि मूर्ख राजा
13जो आता इशारा घ्यायलाही जाणत नाही अशा वृद्ध, मूर्ख राजापेक्षा गरीब पण ज्ञानी तरुण बरा. 14तो तरुण तुरुंगातून निघून राज्य करायला आला असेल, किंवा त्याच राज्यात गरीब म्हणून जन्मला असेल. 15सूर्याखाली फिरणारे सगळे जिवंत लोक त्या तरुणामागे, म्हणजे राजाच्या वारसामागे जाताना मी पाहिले. 16त्याच्या आधी आलेले सगळे लोक अगणित होते. तरी जे नंतर आले ते त्याच्यावर संतुष्ट नव्हते. हेदेखील क्षणभंगुर, वाऱ्यामागे धावण्यासारखे आहे.